Motorrijden in de zon is uiteraard een pak leuker dan motorrijden in de stromende regen, al kan al te fel zonlicht vervelend en zelfs gevaarlijk zijn. Rij je de ondergaande zon tegemoet, dan wil je vooral niet dat het romantische plaatje eindigt met het invullen van een Europees aanrijdingsformulier omdat je een andere weggebruiker te laat opmerkte. Om de zon uit je ogen te houden zijn er meerdere mogelijke oplossingen, al hebben ze allemaal hun voor- en nadelen.
Soms moet je het niet te ver gaan zoeken en is het heldere vizier van je helm vervangen door een getint exemplaar de beste oplossing. Het grote voordeel is uiteraard dat je niet door een extra lens moet kijken (een geïntegreerd zonnevizier in je helm of een zonnebril zijn extra lenzen) waardoor je blik scherp blijft. Minder vanzelfsprekend is vaak dat je voor je rit een keuze moet maken, op basis van het huidige en het voorspelde weer en eventueel in functie van de lengte van je rit.
Verwacht je in het donker naar huis te zullen rijden, dan is zo’n getint vizier niet altijd veilig. En dus moet je vaak nog dat heldere vizier meenemen op je motor, met alle risico’s op schade van dien. Belangrijke kanttekening is dat een donker vizier in sommige regio’s een fikse boete kan opleveren voor het rijden met een vizier zonder CE-keurmerk. De kans dat je donker vizier een CE-keurmerk draagt is namelijk bijzonder klein, doorgaans staat er ‘For track use only’ op. Voor zover wij weten zijn motorrijders met getinte vizieren geen prioriteit voor onze politiediensten, maar weet dus dat ze er in sommige van onze buurlanden wel strikter op toezien…
Een tussenoplossing kan een licht getint vizier zijn, bijvoorbeeld dat van de Scorpion EXO-GT SP Air. Met de ondergaande zon in je ogen valt het getinte vizier (dat standaard bij de helm wordt geleverd) een tikkeltje te licht uit, leuke keerzijde van de medaille is wel dat je er ook in het donker veilig mee thuis geraakt. En zo heeft elk nadeel wel z’n voordeel. Sommige donkere vizieren zijn van een spiegelende coating of een ‘iridium’ laagje voorzien, in de volksmond ‘olievizieren’ genoemd. Die krikken enkel je coolfactor op, van aan de binnenkant bekeken zijn dat gewoon donkere vizieren.
Voor het eerst geïntroduceerd in systeemhelmen zijn geïntegreerde zonnevizieren nu ook gemeengoed in veel integraalhelmen. Helmen met interne zonnevizieren zijn immens populair en dat is geen toeval: ze combineren het beste van twee werelden, en de mogelijke minpunten zijn vrij beperkt.
Eerst maar even inzoomen op de voordelen. Het interne zonnevizier bedien je meestal met een schuif- of draaiknop op de buitenschaal van de helm. Heb je het zonnevizier nodig, dan klap je het uit. Rij je een donkere tunnel in, dan klap je het in en kijk je van de ene op de andere seconde weer gewoon door je heldere vizier. Zo eenvoudig is het. En toch moet je met een paar zaken rekening houden, bij voorkeur al bij het passen in de winkel.
Draag je een bril, controleer dan in de winkel of het interne zonnevizier wel óver je bril valt want dat is soms niet het geval. Check ook of het zonnevizier diep genoeg komt, zo niet kunnen er van onderuit nog vervelende reflecties van zonlicht van op het dashboard in je oog vallen. Controleer ook of het zonnevizier stevig genoeg is. In sommige gevallen is het van dermate lichte kunststof gemaakt dat het tijdens de rit voor irritante trillingen zorgt die je zicht vertroebelen. Wat uiteraard absoluut te voorkomen is.
Trouwens: het interne zonnevizier is geen vervanging van het heldere vizier en het is dus ook niet de bedoeling dat je met het heldere vizier opengeklapt en het zonnevizier uitgeklapt met de motor gaat rijden. Zo’n intern zonnevizier is meestal te licht uitgevoerd om je ogen te beschermen tegen steenslag. Controleer in de winkel al of je blik niet vertroebeld wordt door de combinatie van het heldere vizier met het geïntegreerde zonnevizier.
En ga je met je zonnevizier op pad op een vochtige en koude dag, geef het dan eerst een antidampbehandeling. Niks zo vervelend als een zonnevizier dat beslaat. Dat helmen (systeem- of integraalhelm, maakt niet uit) met een intern zonnevizier iets zwaarder zijn dan helmen zonder, moet je voor lief nemen. De integratie van het zonnevizier verplicht de fabrikant immers om de helm intern te verstevigen zodat hij nog voldoende veilig is bij een ongeval.
Arai heeft een bijzondere kijk op veiligheid en biedt daarom geen enkele helm met een geïntegreerd zonnevizier aan. Wil je toch niet onderweg verplicht zijn om van vizier te wisselen als de lichtomstandigheden veranderen, dan kan je de RX-7, Quantic en Concept-XE van een vizier met Pro Shade System voorzien.
Dat is – simpel gezegd – een helder vizier met aan de buitenkant een tweede, donker vizier. Dat laatste bedekt slechts de helft van het heldere vizier en kan daardoor als een soort externe versie van een binnenvizier beschouwd worden. De bediening met handschoenen is niet altijd makkelijk, handig is wel dat het getinte buitenvizier niet dampgevoelig is.
Daarmee hebben we jammer genoeg de voordelen gehad want het Pro Shade System heeft wel een paar nadelen, te beginnen met vocht en vuil dat zich tussen de twee vizieren kan ophopen. Daarnaast is het vizier best zwaar en omdat het korter is dan het heldere vizier, kunnen reflecties van het dashboard je blik nog altijd verstoren. Rij je met het Pro Shade System omhoog geklapt, dan moet je ook rekening houden met extra decibels.
Fotochromatische lenzen zijn al een decennium de norm voor sportbrillen die in wisselende omstandigheden gedragen worden. Het grote voordeel van een fotochromatische sportbril is dat die een hele dag de lichtsterkte die aan je ogen wordt doorgegeven constant houdt, wat bijzonder rustgevend werkt. Schijnt de zon, dan verkleurt de bril wat donkerder. Verstopt de zon zich achter de wolken, dan wordt de lens bijna helder waardoor je een perfect zicht behoudt.
Dat verkleuren of aanpassen aan de omstandigheden neemt wel wat tijd in beslag (reken op dertig tot veertig seconden) zodat je bij het buitenrijden van een donkere tunnel even geduld zal moeten hebben voor de lens zich aan het felle licht heeft aangepast. Een tweede aandachtspunt bij fotochromatische lenzen is dat ze een bepaald bereik hebben.
Dat bereik (hoeveel procent licht er in de donkerste stand wordt tegengehouden versus de hoeveelheid licht die doorgegeven wordt in de meest heldere stand) is de jongste jaren door de gespecialiseerde fabrikanten wel flink opgetrokken, maar bedraagt nog geen honderd procent. Of anders gezegd: bij felle zon zal de fotochromatische lens in haar donkerste stand niet zo donker zijn als een donker vizier en in ‘heldere toestand’ (als er weinig licht is dus) zal het fotochromatisch vizier een tikkeltje donkerder zijn dan een standaard helder vizier.
Bij de fotochromatische lenzen van de eerste generatie verminderde de werking na een tijdje, voornamelijk omdat die eerste fotochromatische lenzen standaard lenzen waren die van een fotochromatische laag werden voorzien. Dat zorgde er niet alleen voor dat de werking van die laag door de uv-straling werd aangetast, er was ook een reëel risico op beschadiging van de laag (krassen). Intussen zijn de fabrikanten van fotochromatische oplossingen zo ver dat de lichtgevoelige partikels in het viziermateriaal worden verwerkt. Dat maakt ze dus minder krasgevoelig en garandeert de werking op lange termijn.
Shoei is een van de weinige helmfabrikanten die een fotochromatisch vizier aanbieden en wel voor de X-Spirit III, de NXR, de RYD, J-O, Ex-Zero en NXR2. Voor deze vizieren werkt Shoei samen met Transitions, een referentie op vlak van fotochromatische technologie. Hou wel rekening met een pittige prijs, minstens 170 euro… Vind je dat te veel geld, dan heeft Shoei met het CW-1 vizier letterlijk en figuurlijk een halve oplossing; dat vizier (compatibel met de XR-1100, X-Spirit II en Qwest) is half getint en is bovenaan donkerder dan onderaan.
Het Italiaanse Irid Technology werkt aan een verfijning van het fotochromatische principe waarbij vooral de aanpassingstijd van licht naar donker en van donker naar licht de aandacht heeft van de ingenieurs. Irid klopt zich trots op de borst dat het fotochromatische lenzen heeft die binnen de seconde reageren op een groot verschil in lichtsterkte, wat het probleem van het in- en uitrijden van tunnels voor motorrijders zou kunnen oplossen. Irid stond twee jaar geleden op de Eicma in Milaan in de hoop om daar de eerste samenwerkingen met helmfabrikanten te versieren. Of die ambitie intussen geconcretiseerd is, is ons voorlopig onbekend.
Hetzelfde fotochromatische principe als bij het Shoei Transitions vizier, maar dan verwerkt in een Pinlock. Die monteer je aan de binnenkant van het vizier, in eerste instantie om dampvorming op het vizier tegen te gaan, maar in de Precision Tone-versie krijg je er een fotochromatische werking bovenop. Met adviesprijzen van rond de zestig euro zijn die fotochromatische Pinlocks niet goedkoop, al is het prijsverschil met een fotochromatisch vizier best aanzienlijk. Bijkomend voordeel is dat je een versleten Pinlock gemakkelijk vervangt, gaat je fotochromatisch vizier stuk dan doet dat toch wat meer pijn in de portemonnee…
De goeie ouwe zonnebril kan uiteraard ook een oplossing zijn, al kan je die tijdens het rijden vaak niet even snel afzetten omdat je een donkere tunnel in duikt. Bijkomend mogelijk nadeel is dat de combinatie van de vlakke lens van je zonnebril met de gebolde lens van je vizier voor vervelende spiegelingen en/of vervorming van het zicht kan zorgen. Daarenboven zijn niet alle brillen compatibel met een helm; lopen de brilpootjes ver achter je oren door dan kunnen ze daar vervelend in conflict komen met de voering van je helm – al voorzien verschillende merken, zoals Shark, in de voering ter hoogte van de slapen uitsparingen om brilpootjes vrije doorgang te geven. Komt de bril ergens in contact met de voering van de helm, dan kunnen trillingen en bewegingen van de helm via die weg doorgegeven worden aan de bril, waardoor die minder stabiel op je neus staat. Dus best wel een en ander om vooraf goed te controleren.
Rij je met een adventure- of crosshelm dan kan de modderklep een bondgenoot zijn in de strijd tegen de zon. De klep kan immers een streep schaduw over het vizier leggen zodat de felle zon uit je ogen wordt geweerd. De windgevoeligheid en het extra lawaai van deze helmen bij hogere snelheden zijn wel ernstige minpunten die je nekspieren aardig op de proef kunnen stellen.
In sommige gevallen kan je zelf met enige creativiteit een oplossing in mekaar knutselen. Zit je recht op de motor en heb je last van de zon, dan kan je de bovenkant van je vizier met een strip gekleurde kleefband afplakken. Daarmee creëer je een soort van zonneklep zoals in je auto. Die oplossing werkt niet voor wie plat op een sportmotor ligt, die heeft immers het volledige verticale vlak van zijn vizier nodig om ver genoeg vooruit te kunnen kijken. Tot een jaar of tien geleden kon je bij het Duitse Sunax plastic strips kopen die je tussen de voering en het EPS van je helm monteerde. Sunax bestaat niet meer, maar met wat plastic (bijvoorbeeld een insteekhoesje van een oude plastic ringmap) en een schaar maak je zoiets gemakkelijk zelf.
Tekst Bart De Schampheleire • Fotografie Arai, Shoei, Shark, Peter Naessens
Frankrijk heeft de reislustige motorrijder zo veel te bieden dat het land zich perfect leent om een Toeren Special aan
Met een lang (en zonnig!) Pinksterweekend voor de boeg zou je natuurlijk het liefst een eind gaan motorrijden, maar de
Geluidsoverlast en milieuproblemen maken het niet makkelijker voor de noppensport, maar er zijn manieren om daaromheen te werken. Het Nederlandse
